Natuurbrandgevaar voorkomen
Door langere periodes van droogte en hogere temperaturen neemt het risico op natuurbranden in Nederland toe. Ook op en rond recreatieparken is dit merkbaar. Veel parken liggen midden in of grenzend aan natuur en hebben te maken met wisselende gasten en verschillende vormen van vuur- en energiegebruik. Dat vraagt om extra aandacht voor natuurbrandpreventie. Bijna alle natuurbranden ontstaan door menselijk gedrag. Vaak gaat het om alledaagse situaties: een sigarettenpeuk in droog gras, een barbecue te dicht bij struiken, een auto in hoog gras of een defecte kabel bij een caravan. Kleine momenten die, zeker bij droog weer, kunnen uitgroeien tot een brand. Natuurbrandpreventie is een gezamenlijke verantwoordelijkheid. Gemeenten, veiligheidsregio’s, terreinbeheerders, gasten en recreatieondernemers spelen hierin allemaal een rol.
Natuurbranden vormen een groeiend risico en kunnen grote gevolgen hebben voor recreatieondernemers. Denk aan schade aan accommodaties en voorzieningen, evacuaties van gasten en tijdelijke sluiting van (delen van) het park. Ook kan het impact hebben op de reputatie en bedrijfscontinuïteit. Zeker voor parken in of nabij natuurgebieden is het belangrijk om hier bewust mee om te gaan.
Het is verstandig om actief te werken aan het verminderen van het natuurbrandrisico. Dat kan met duidelijke regels voor gasten, een goede voorbereiding en een slimme inrichting van het terrein. Die inrichting is vaak geen eenmalige actie, maar een proces van meerdere jaren. Stap voor stap werken aan een brandveiliger park. Bijvoorbeeld door per seizoen een deel van de beplanting aan te passen, brandgangen te verbeteren of installaties te verplaatsen. Zo blijft het overzichtelijk en wordt het een logisch onderdeel van de dagelijkse praktijk.
Veel ondernemers werken al met onderhouds- of investeringsplannen. Natuurbrandpreventie past daar goed in.
Wat kun je als recreatieondernemer doen?
Op de Veluwe hebben veiligheidsregio’s, NIPV, HISWA-RECRON en Vitale Vakantieparken samengewerkt om recreatieparken brandveiliger te maken. De handreiking van het NIPV laat zien dat brandveiligheid vooral zit in inrichting, gedrag én voorbereiding. Belangrijke maatregelen zijn:
1. Richt het terrein brandveilig in
Vegetatie en inrichting spelen een grote rol: brand kan zich via bijvoorbeeld coniferenhagen sneller verspreiden tussen plekken.
- Houd voldoende afstand tussen accommodaties (voorkomt brandoverslag).
- Verwijder of beperk brandbare begroeiing zoals coniferen en droge varens.
- Zorg voor compartimentering van vegetatie en gebouwen (groenstroken, brandgangen).
- Houd minimaal 3 meter vrij van brandbare vegetatie rond propaantanks en installaties.
- Voorkom parkeren in hoog en droog gras.
- Houd daken en goten vrij van bladeren en droog materiaal.
2. Beperk risico’s door installaties en gebruik
Nieuwe risico’s ontstaan door de energietransitie (zoals accu’s en zonnepanelen), die brandgedrag kunnen beïnvloeden.
- Laat gas- en elektrische installaties regelmatig controleren.
- Richt vaste, veilige barbecueplekken in (uit de buurt van vegetatie).
- Controleer laadpunten en opslag van accu’s (e-bikes, scooters).
- Plaats afvalcontainers op veilige afstand en in compartimenten.
3. Zorg voor goede bereikbaarheid en blusmogelijkheden
Slechte bereikbaarheid vertraagt brandbestrijding en vergroot schade.
- Zorg ervoor dat wegen breed genoeg zijn voor hulpdiensten (minimaal ca. 4,5 meter waarvan 3,25 meter verhard).
- Houd routes altijd vrij (geen geparkeerde auto’s of obstakels).
- Zorg samen met omgeving en gemeente voor voldoende bluswatervoorzieningen (waterpunten, hydranten).
- Regel dat slagbomen bij calamiteiten automatisch openen.
4. Bereid je organisatie voor
Ontruiming is complex door gedrag, drukte en infrastructuur. Goede voorbereiding is cruciaal.
- Stel een ontruimingsplan op.
- Oefen dit plan regelmatig met medewerkers.
- Zorg voor een BHV-organisatie die kan:
- alarmeren
- beginnende brand bestrijden
- gasten begeleiden bij evacuatie
- Houd rekening met minder zelfredzame gasten.
5. Informeer en beïnvloed gedrag van gasten
Menselijk gedrag is de grootste risicofactor. Daarom:
- Informeer gasten actief bij aankomst (en via app/borden/flyer).
- Stel duidelijke regels over:
- roken
- open vuur
- barbecueën
- Gebruik visuele communicatie (bijv. droogtecodes).
- Spreek gasten aan op risicovol gedrag.
Sluit aan bij campagne: ‘Voorkomen van vuur is jouw natuur’
De campagne ‘Voorkomen van vuur is jouw natuur’ is een gezamenlijk initiatief van Brandweer Nederland, HISWA-RECRON, de Vereniging van Bos- en Natuurterreineigenaren (VBNE) en de veiligheidsregio’s. Hiermee vragen zij aandacht voor het voorkomen van natuurbranden en bewust gedrag in de natuur. Sluit als ondernemer aan bij deze landelijke campagne. Door deze campagne actief te gebruiken, vergroot je bewustwording én draag je bij aan een gezamenlijke aanpak van natuurbrandpreventie.
Zo kun je de campagne toepassen op jouw park:
- Gebruik posters, social media en websitecontent van de campagne
- Neem de boodschap op in huisregels en communicatie
- Informeer gasten over eenvoudige gedragsregels:
- gooi geen sigaretten of afval in de natuur
- laat geen glas achter
- wees voorzichtig met vuur en hitte
Als er toch een natuurbrand ontstaat
- Bel direct 112
- Start het ontruimingsplan
- Informeer gasten snel en duidelijk
- Zorg dat hulpdiensten direct toegang hebben
- Blus alleen als het veilig kan
Documenten
- Ontruimingsplan natuurbrand (3.26 MB)
- Brandveiligheid en biodiversiteit - Hoe richt ik mijn park in (12.48 MB)
- Brochure - Brandveiligheid Vitale Vakantieparken (5.09 MB)
- Brochure - Risicobeheersing en bestrijding van natuurbranden (6.00 MB)
- Flyer - Droogte in de natuur flyer (676.33 KB)
- Folder - Brandveilige vakantie (9.88 MB)
- Folder - Voorkom natuurbrand (1.00 MB)
- Poster - Beperk de kans op een natuurbrand - Nederlands (1.05 MB)
- Poster - Beperk de kans op een natuurbrand - Duits (81.16 KB)
Tags: natuurbrand natuurbrandgevaar ontruimingsplan brand





